Kişisel Veri Nedir?
Kişisel veri kavramı mevzuatımızda 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun 3/1-d maddesinde “Kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgiyi … ifade eder” şeklinde tanımlanmıştır. Yine AB Genel Veri Koruma Tüzüğü’nün (GDPR) 4. Maddesinde “tanımlanmış veya tanımlanabilir bir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgidir” şeklinde tanımlanmıştır. Bu maddeye göre kimliği belirlenebilir gerçek kişi, doğrudan veya dolaylı olarak, özellikle bir isim, kimlik numarası, konum verisi, çevrimiçi tanımlayıcı ya da fiziksel, fizyolojik, genetik, zihinsel, ekonomik, kültürel veya sosyal kimliğe özgü bir veya birden fazla öğeye atıfla tanımlanabilir kişidir.
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Olarak Verme veya Ele Geçirme Suçu
Kişisel verilerin kaydedilmesi, hukuka aykırı olarak başkasına verilmesi veya ele geçirilmesi 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun “Özel Hayata ve Hayatın Gizli Alanına Karşı Suçlar” başlıklı Dokuzuncu Bölümünde 135 vd. maddelerde suç olarak düzenlenmiştir. Kanun’un 136. Maddesine göre “Kişisel verileri, hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.”
Nitelikli Haller
TCK’nın 136/2. Maddesinde ilgili kişisel verilerin Ceza Muhakemesi Kanununun 236. maddesinin beşinci ve altıncı fıkraları uyarınca kayda alınan beyan ve görüntüler olması durumunda verilecek cezanın bir kat arttırılacağı hüküm altına alınmıştır. İlgili CMK hükümleri çocuk ve cinsel saldırı mağdurlarını kapsamaktadır.
Yine TCK’nın 137. Maddesi uyarınca bu suçun,
- Kamu görevlisi tarafından ve görevinin verdiği yetki kötüye kullanılmak suretiyle,
- Belli bir meslek ve sanatın sağladığı kolaylıktan yararlanmak suretiyle işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.
Verileri Hukuka Aykırı Olarak Verme veya Ele Geçirme Suçu Şikâyete Tabi Midir?
Verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçunun soruşturması veya kovuşturması şikâyete tabi olmayıp re’sen takip edilir.
Verileri Hukuka Aykırı Olarak Verme veya Ele Geçirme Suçu Uzlaştırmaya Tabi Midir?
Verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçu uzlaştırmaya tabi değildir.
Fail ve Mağdur
Verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçunun mağduru ancak gerçek kişi olabilir. Yine TCK madde 136’da düzenlenen suçun faili de gerçek kişi olmakla birlikte bu suç yönünden TCK madde 140 uyarınca suçların işlenmesi dolayısıyla tüzel kişiler hakkında bunlara özgü güvenlik tedbirlerine hükmolunur.
Zamanaşımı
Verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçu şikâyete tabi olmadığından dolayı genel zamanaşımına tabi olup bu süre 8 yıldır.
Cezanın Ertelenmesi
TCK’nın 51. Maddesi uyarınca “İşlediği suçtan dolayı iki yıl veya daha az süreyle hapis cezasına mahkûm edilen kişinin cezası ertelenebilir.” Dolayısıyla ilgili suç bakımından alt sınırdan ceza alındığı takdirde cezanın ertelenmesine karar verilebilir.
Adli Para Cezası
Verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçu cezada indirim yapılması halinde bazı koşullar altında adli para cezasına çevrilebilir.
HAGB (Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması)
İlgili suçtan iki yıl veya daha az süreli hapis cezası alınması halinde hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir. HAGB kararı verilebilmesi için;
- Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış bulunması,
- Mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması,
- Suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın; aynen iade, suçtan önceki hâle getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi gerekir.
Emsal Kararlar
“Sanık, kurumu tarafından kendisine verilen aparat ve şifre ile kendi hakimiyeti altında bulunan kişisel verilere ulaşmış ve bakmıştır. Sanığın kendi hakimiyeti altındaki bir veriye bakmaktan ibaret olan eyleminin ele geçirmek olarak kabul edilemeyeceği bu halin ilgili kurumun iç mevzuatı kapsamında disiplin soruşturmasına konu edilmesinin mümkün olduğu ancak Türk Ceza Kanunu anlamında suç teşkil etmeyen … niteliğinde olduğu…” biçimindeki gerekçelerle kamu kurumlarında görev yapan ve görev yaptıkları kuruma ait bilişim sistemindeki kişisel verilere hizmet gereği erişme yetkisi verilen kişilerin; görevlerinin kapsamına ve niteliğine göre hizmetin yerine getirilmesi ile hiçbir ilgisi bulunmadığı hâlde, merak, beğeni vb. saikler ya da farklı amaçlarla, sistemde yer alan kişisel verileri sorgulamak ve bu verilere salt duyu organları aracılığıyla vakıf olmaktan ibaret eylemlerinin, Türk Ceza Kanunu kapsamında suç oluşturmayacağı değerlendirilmiştir.” (Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2022/7211 E., 2025/309 K., 09.01.2025 T.)
“Sanığın ayrıldığı kız arkadaşı olan şikayetçinin, kendisinde kayıtlı olan kişisel veri niteliğindeki telefon numarasını, şikayetçinin rızası dışında diğer sanığa verdiği olayda; şikayetçinin telefon numarasını hukuka aykırı olarak yayan sanık ile telefon numarasını hukuka aykırı olarak ele geçiren diğer sanığın eyleminin, verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçunu oluşturacağı gözetilmeden, ayrı ayrı mahkumiyetleri yerine, “telefon numarası vermek şeklinde gerçekleşen eylemin kişisel verilerin ele geçirilmesi ve yayılması olarak değerlendirilemeyeceği” biçimindeki isabetsiz gerekçeyle beraatlerine karar verilmesi kanuna aykırıdır.” (Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2014/607 E., 2014/16665 K., 07.07.2014 T.)
“Sosyal paylaşım sitesindeki hesabı mağdur ile birlikte açtıklarını, fotoğrafları da birlikte yüklediklerini, ayrılmalarından sonra hesapta işlem yapmadığını beyan etmesi, sosyal paylaşım sitesine ait sayfa görüntülerinden hesabın açıldığı ve işlem yapıldığı tarihlerin tespit edilememesi, sanığa ait bilgisayara el konulup harddiskleri incelenerek elde edilmiş maddi bir delil bulunmayıp, aradan geçen süre itibariyle, yapılacak incelemede yeni delil elde edilmesinin mümkün görülmemesi karşısında, savunmanın aksine mahkumiyete yeterli, kesin, her türlü şüpheden uzak ve inandırıcı delil bulunmadığı gözetilerek, sanığın beraatine karar verilmesi gerekirken, yazılı düşüncelerle mahkumiyet kararı verilmesi kanuna aykırıdır.” (Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2014/18327 E., 2015/2130 K., 09.02.2015 T.)
“Dosya kapsamına göre; erkek arkadaşının sanık D. ile kendisini aldattığını düşünen sanık A.’nın, bir sosyal paylaşım sitesine “O. E.” adıyla üyelik işlemleri yaparak, elektronik posta adresi oluşturduğu sitede, bir başka bayana ait göğüs dekolteli bir resim koyup, sanık D.’e ait cep telefonu numarasına da yer vermesi sonucu, tanımadığı kişiler tarafından telefonundan aranarak cinsel içerikli arkadaşlık teklifleri alan sanık D.’in, cep telefonu numarasını yayan kişinin sanık A. olduğunu öğrenmesi üzerine, kendisini telefonundan arayan tanımadığı kişilere, telefon numarasını değiştirdiğini belirterek, sanık A.’nın kullanımındaki cep telefonu numarasını verdiği ve sanık A.’nın da tanımadığı kişiler tarafından telefonundan aranarak rahatsız edilmesi üzerine her iki sanığın birbirlerinden şikayetçi olup, bilahare şikayetlerinden vazgeçtikleri olayda,
TCK’nın 139/1. maddesi gereğince, sanıkların üzerlerine atılı verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçunun, soruşturulması ve kovuşturulmasının şikayete bağlı olmadığı gözetilmeden, kovuşturma aşamasında her iki mağdur sanığın şikayetlerinden vazgeçtiklerinden bahisle, yazılı şekilde düşme kararı verilmesi,
Kanuna aykırı olup, mahalli Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükümlerin bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi gereğince isteme uygun olarak BOZULMASINA” (Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2012/22005 E., 2013/24489 K., 04.11.2013 T.)
Av. Gökhan AKGÜL & Av. Züleyha APAYDIN
ANTALYA CEZA AVUKATI – ANTALYA CEZA HUKUKU AVUKATI
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak başkalarına verilmesi, yayılması veya ele geçirilmesi Türk Ceza Kanunu kapsamında ciddi yaptırımlara tabi tutulan suçlardandır. Özellikle dijital ortamlarda veri güvenliği ihlallerinin artmasıyla birlikte bu tür suçlarla ilgili soruşturmalar da yoğunluk kazanmıştır. Antalya’da bu alanda tecrübeli bir ceza avukatı ile çalışmak, hem mağduriyetin önlenmesi hem de etkili bir hukuki süreç takibi açısından büyük önem taşır. Hukuk büromuz, kişisel verilerin korunması ve ceza hukukuna ilişkin davalarda profesyonel danışmanlık ve temsil hizmeti sunarak, hak kayıplarınızın önüne geçmeyi hedeflemektedir. Antalya veri güvenliği avukatı arayışınızda yanınızdayız.
